Konya şehir merkezinin güney ve güney batısını oluşturan Meram, 37.5120 kuzey enlemi ile 32.2812 doğu boylamı üzerinde (Google Earth-Kaymakamlık) yer almaktadır. İlçe, İç Anadolu Bölgesinin Akdeniz Bölgesine geçiş kuşağında yer almaktadır. Bölgeler arası geçiş, bitki örtüsüne yansımıştır. Akdeniz Bölgesi’ne yaklaştıkça ormanlık alanlar artmaktadır. Ankara’yı Konya üzerinden Antalya’ya bağlayan karayolu Meram’dan geçmektedir. İlçenin kuzeyinde Selçuklu, kuzey batısında Derbent, batısında Beyşehir, güney batısında Seydişehir, güneyinde Akören, güney doğusunda Çumra, doğusunda Karatay İlçeleri bulunmaktadır.
İlçe yeşil dokusu ve memba (içme) suları ile ön plana çıkmaktadır. Günümüzde pek kalmamakla birlikte (tarihî Meram Bağları) bağları ile ün yapmıştır. Uğruna türküler yakılan ilçe görülmeye değer doğal güzelliklere sahiptir. Yeşil dokuya can veren Meram Çayı, çevresi ile birlikte mesire alanları olarak ilgi görmeye devam etmektedir. ‘Meram Dere’ olarak da bilinen Meram Vadisi, doğaseverlerin uğrak yerleri arasında yer almaktadır. 2049 metre rakımlı Loras Dağı ve devamında batı istikametinde devam eden yükseltiler Meram’ın dağlık bölgelerini teşkil etmektedir. Loras Dağı Konya şehir merkezinin (Selçuklu, Karatay, Meram ilçeleri) en yüksek dağıdır. İlçe ova, plato ve dağlık alanlardan oluşmaktadır. Ağaç yönünden fakir ve çıplak bir görüntüye sahip olan Loras Dağı ve eteklerinde, Konya'ya kaliteli içme suyu sağlayan, Çayırbağı, Mukbil, Beypınarı, Kırankaya ve Dutlu pınarları bulunmaktadır. Su varlığını koruma amacıyla bölge 2004 yılında ‘Konya İli Loras Dağı Bölgesinde Erozyonu önleme ve Yer Altı Tatlı Su Kaynakları Havza Rehabilitasyonu Projesi’ kapsamında koruma altına alınmıştır. Aynı tarihlerde Loras Dağı eteklerini kapsayan yaklaşık 11 milyon metrekarelik alanda ağaçlandırma çalışmaları başlatılmıştır.[258] İlçe sınırları içerisinde Meram Çayı dışında; Hatunsaray, Botsa, Mavras, Girvat, Çomaklar, Genge, Bıçakçı, Karanlık, Somrak isimli dereler bulunmaktadır. Bu dereler genel olarak daimi olmayıp mevsimseldir.
Dağ eteklerinden doğu, güney ve kısmen kuzey yönlerinde açılarak devam eden düzlükler, verimli toprakları ile Konya’nın en mümbit arazilerindendir. Yeşil doku ve tarım arazilerinin korunması amacıyla ilçenin bazı bölgeleri sit alanı ilan edilmiştir. Konya’da yazın esen Gedavet Rüzgârı’nın (gedevet) en fazla hissedildiği ilçe Meram’dır.
İlçe topraklarının yaklaşık yüzde 37’isi tarım arazisi, yüzde 24’ü ormanlık alan, yüzde 10’u meralardan oluşmaktadır. Oran itibarıyla Konya’nın en yüksek ormanlık alanlarına sahip ilçelerindendir. 1963-67 tarihleri arasında Meram Çayı üzerinde yapılan Altınapa Barajı şehrin içme ve tarımsal su ihtiyacını karşılamaktadır. Yakın zamanda devreye giren “mavi tünel” projesi ile şehrin su ihtiyacı Toroslardan getirilen yeni bir su kaynağı ile karşılanmaya başlanmıştır.
İklim
İlçede Orta Anadolu karasal iklimi hâkimdir. Yazları sıcak ve kurak, kışları soğuk ve yağışlı geçmektedir. Meteoroloji Genel Müdürlüğü verilerine göre Meram ilçesinin (2007-2023) yıllık ortalama yağış miktarı 341 mm , ortalama sıcaklık değeri 13.5 derecedir. İlçe en çok yağışı kış ve ilkbahar aylarında, en az yağışı ise yaz aylarında almaktadır. Ocak ilçenin en soğuk ayı, Temmuz ile Ağustos ise en sıcak aylarıdır.[259]