Altınekin, Orta Anadolu kültürünün olduğu gibi yaşandığı homojen bir yapıya sahiptir. Aile, kültürel yapının birinci önceliği olarak dikkat çekmektedir. Tarıma dayalı ekonomi nedeniyle ilçede bahar ve yaz aylarında ciddi bir iş yoğunluğu yaşanmaktadır. Bu aylarda yurdun değişik bölgelerinden gelen mevsimlik işçiler, ilçedeki hareketliliği daha da artırmaktadır. Eğlence ağırlıklı sosyal etkinlikler ise daha ziyade kış aylarında yapılmaktadır. Konya’ya yakınlığı nedeniyle ilçe sakinlerinin önemli bir kısmının şehir merkezinde de evleri bulunmaktadır. Yazın Altınekin ve mahallelerinde kışın ise Konya şehir merkezinde yaşayanların sayısı küçümsenemeyecek kadar fazladır. Hızlı büyüyen şehirlerde giderek zorlaşan hayat nedeni ile son yıllarda birçok ilçede olduğu gibi Altınekin’de de tersine göç başlamıştır. Bu göçte tüm dünyada daha değerli hâle gelen tarım ürünlerinin de payı bulunmaktadır. Âdet, gelenek ve göreneklerde Konya il kültürüyle benzerlik gösteren ilçede, özellikle yaz aylarında canlı bir sosyal hayat söz konusudur.
İlçe ve mahallelerinde bin yıllık tarihimizin değişik dönemlerine ait eserlere rastlamak mümkündür. Kale Höyüğü, Zengicek Kalesi, Sarnıç Hanı, Zıvarık Hanı, Zalmanda Hanı (Koçyaka Mahallesi), Ali Paşa Camii bunlardan bazılarıdır.